ข้ามไปเนื้อหา

บทความ | อัปเดต 29 ตุลาคม 2569

ระบบบัญชีคืออะไร ลูกหนี้ เจ้าหนี้ อธิบายแบบเจ้าของร้าน

ระบบบัญชีคือวิธีบันทึกทุกรายการที่มีเงินเกี่ยวข้อง ทั้งขาย ซื้อ จ่าย และรับเงิน ให้เป็นระเบียบตามหลักบัญชี จนออกงบกำไรขาดทุนและงบแสดงฐานะการเงินได้ ลูกหนี้คือเงินที่คนอื่นค้างจ่ายเรา เจ้าหนี้คือเงินที่เราค้างจ่ายคนอื่น สองเรื่องนี้เป็นหัวใจของระบบบัญชีร้านค้า

ระบบบัญชีมีอะไรบ้าง

ผังบัญชี

ทำอะไร: รายชื่อบัญชีทั้งหมดของกิจการ

ตัวอย่างในร้าน: เงินสด ลูกหนี้ สินค้า รายได้จากการขาย

สมุดรายวัน

ทำอะไร: บันทึกทุกรายการเป็นเดบิตและเครดิต

ตัวอย่างในร้าน: ขายสินค้าวันนี้ 1 บิล

ลูกหนี้

ทำอะไร: ติดตามเงินที่ลูกค้าค้างจ่าย

ตัวอย่างในร้าน: บริษัทลูกค้ายังไม่โอนค่าของ

เจ้าหนี้

ทำอะไร: ติดตามเงินที่เราค้างจ่ายผู้ขาย

ตัวอย่างในร้าน: ค่าวัตถุดิบครบกำหนดจ่ายสัปดาห์หน้า

งบการเงิน

ทำอะไร: สรุปกำไรขาดทุน ทรัพย์สิน และหนี้สิน

ตัวอย่างในร้าน: เดือนนี้กำไรเท่าไร

ภาษี

ทำอะไร: รวมภาษีขาย ภาษีซื้อ และหัก ณ ที่จ่าย

ตัวอย่างในร้าน: เตรียมยื่น ภ.พ.30 ทุกเดือน

ลูกหนี้คืออะไร เจ้าหนี้คืออะไร

ลูกหนี้คือคนหรือบริษัทที่ซื้อของเราไปแล้วแต่ยังไม่จ่ายเงิน เช่น ขายให้บริษัทลูกค้าแบบเครดิต 30 วัน เงินก้อนนั้นเป็นของเราแต่ยังไม่เข้าบัญชีธนาคาร ต้องตามเก็บให้ครบ

เจ้าหนี้คือคนหรือบริษัทที่เราซื้อของมาแล้วแต่ยังไม่จ่าย เช่น ซื้อวัตถุดิบเครดิต 30 วัน ต้องจำวันครบกำหนดจ่ายให้ดี ถ้าจ่ายช้าอาจเสียเครดิตกับผู้ขาย

ร้านที่มีเงินในบัญชีน้อยกว่ากำไรในงบ มักมีลูกหนี้ค้างเยอะ ระบบบัญชีที่ดีจึงต้องบอกได้ทันทีว่าใครค้างเท่าไร และครบกำหนดเมื่อไร

ตัวอย่าง บิลหนึ่งใบเดินไปถึงงบ

สมมติร้านขายสินค้าให้บริษัทลูกค้าแบบเครดิต ยอด 10,000 บาท VAT 7% เท่ากับ 700 บาท รวม 10,700 บาท ต้นทุนของที่ขาย 6,000 บาท ระบบบัญชีบันทึกแบบนี้

ออกใบกำกับภาษี

เดบิต: ลูกหนี้ 10,700

เครดิต: รายได้จากการขาย 10,000 และภาษีขาย 700

ส่งของ

เดบิต: ต้นทุนขาย 6,000

เครดิต: สินค้าคงเหลือ 6,000

ลูกค้าโอนเงิน

เดบิต: เงินฝากธนาคาร 10,700

เครดิต: ลูกหนี้ 10,700

ผลที่เห็นในงบ

งบกำไรขาดทุนเดือนนี้มีรายได้ 10,000 บาท ต้นทุน 6,000 บาท กำไรขั้นต้น 4,000 บาท ภาษีขาย 700 บาทไม่ใช่รายได้ของร้าน เป็นเงินที่ต้องนำส่งสรรพากรใน ภ.พ.30 ถ้ามีภาษีซื้อในเดือนเดียวกัน เช่น ซื้อวัตถุดิบ 5,000 บาท VAT 350 บาท ร้านจะนำส่งเพียง 700 ลบ 350 เท่ากับ 350 บาท

ถ้าลูกค้ายังไม่โอน ยอด 10,700 บาทจะค้างอยู่ในลูกหนี้ งบบอกว่ามีกำไร แต่เงินยังไม่เข้า นี่คือเหตุผลที่ต้องดูลูกหนี้ทุกสัปดาห์

ระบบบัญชีแยกโปรแกรม กับระบบบัญชีใน ERP

ถ้าโปรแกรมบัญชีแยกจากโปรแกรมขาย ต้องมีคนคีย์บิลขายและบิลซื้อเข้าโปรแกรมบัญชีอีกรอบ เลขไม่ตรงกันเมื่อไรต้องไล่หาทีละใบ ถ้าบัญชีอยู่ใน ERP บิลขาย บิลซื้อ การรับเงิน และการจ่ายเงิน ลงสมุดรายวันให้เองทันทีที่บันทึก นักบัญชีเหลืองานตรวจและปิดงวด ไม่ต้องคีย์ใหม่

ระบบบัญชีใน GORINY

GORINY ลงบัญชีให้เองจากทุกบิล มีผังบัญชีที่ปรับได้ สมุดรายวันและบัญชีแยกประเภท งบทดลอง งบกำไรขาดทุน งบแสดงฐานะการเงิน งบกระแสเงินสด และงบประมาณ ดูลูกหนี้และเจ้าหนี้ได้ เตือนบิลเจ้าหนี้ที่ครบกำหนดใน 7 วัน กระทบยอดธนาคาร คิดค่าเสื่อมสินทรัพย์ถาวร และปิดปีบัญชีได้ ส่วนงบการเงินประจำปีที่ต้องยื่นและให้ผู้สอบบัญชีรับรอง ยังต้องใช้นักบัญชีและผู้สอบบัญชีของคุณ GORINY ช่วยให้ตัวเลขพร้อมส่ง

ดูโปรแกรม ERP ที่ลงบัญชีให้เองจากทุกบิลขาย ซื้อ บัญชี ภาษี อยู่ในที่เดียว ทดลองฟรี 14 วัน

คำถามที่พบบ่อย

ระบบบัญชีคืออะไร อธิบายแบบง่าย
ระบบบัญชีคือการจดทุกรายการที่มีเงินเข้าออกให้เป็นระเบียบ จนรู้ว่ากิจการกำไรเท่าไร มีทรัพย์สินและหนี้สินเท่าไร
ลูกหนี้กับเจ้าหนี้ต่างกันอย่างไร
ลูกหนี้คือคนที่ค้างจ่ายเงินเรา เจ้าหนี้คือคนที่เราค้างจ่ายเงิน ลูกหนี้เป็นทรัพย์สิน เจ้าหนี้เป็นหนี้สิน
ร้านเล็กต้องมีระบบบัญชีไหม
ทุกกิจการควรมี กิจการที่เป็นนิติบุคคลมีหน้าที่ทำบัญชีตามกฎหมาย และกิจการที่จด VAT ต้องทำรายงานภาษีและยื่นภาษีทุกเดือน ระบบบัญชีช่วยให้ตัวเลขพร้อมยื่นโดยไม่ต้องรวมยอดเอง
ใช้ระบบบัญชีแล้วยังต้องจ้างนักบัญชีไหม
ยังควรมี ระบบช่วยบันทึกและออกรายงาน แต่การตรวจความถูกต้อง การปิดงบประจำปี และงานที่ต้องมีผู้สอบบัญชีรับรอง ยังเป็นหน้าที่ของนักบัญชีและผู้สอบบัญชี

ฟีเจอร์ที่เกี่ยวข้อง

รับบทความใหม่และถามเรื่องภาษีร้านค้าทาง LINE

เพิ่มเพื่อน LINE OA ของ GORINY เราส่งเฉพาะเรื่องที่ร้านใช้ได้จริง

เพิ่มเพื่อน LINE

ลองกับข้อมูลร้านของคุณ

สมัครเองได้ทันที ทดลองฟรี 14 วัน ไม่ต้องผูกบัตร หรือลองเล่นร้านตัวอย่างก่อนก็ได้

บทความอื่น

ทัก LINE

เว็บนี้ใช้คุกกี้ที่จำเป็น และจำช่องทางที่คุณเข้ามาจนกว่าจะปิดหน้าเว็บ ถ้าอนุญาตจะจำไว้ 30 วัน รายละเอียด